Uitleg en methode
Wat is een motie?
Een motie is een verzoek of uitspraak van de Tweede Kamer, meestal gericht aan de regering. Kamerleden dienen moties in tijdens debatten. Daarna stemt de Kamer erover. Een aangenomen motie is politiek belangrijk, maar juridisch niet bindend.
Waar komen de gegevens vandaan?
Alle moties en stemuitslagen komen uit de officiële open data van de Tweede Kamer (opendata.tweedekamer.nl, gegevensmagazijn). Per stelling staat een link naar de motie op tweedekamer.nl. Alle moties komen uitsluitend uit de Tweede Kamer, dus niet uit de Eerste Kamer, het Europees Parlement of gemeenteraden. Ze zijn tussen december 2025 en oktober 2026 in stemming gebracht.
Hoe zijn de moties gekozen?
We kozen 21 moties waarover is gestemd sinds de installatie van de huidige Kamer (november 2025). Criteria: verschillende onderwerpen, een inhoudelijke keuze en een verdeelde uitslag (geen unanieme stemmingen). Er is gekozen voor moties waarbij per fractie is gestemd (stemming met handopsteken).
Hoe zijn de stellingen geschreven?
De stelling is een korte, neutrale samenvatting van het verzoek in de motie. Lees bij twijfel altijd de volledige motietekst via de bronlink.
Hoe wordt de overeenkomst berekend?
Per stelling vergelijken we jouw antwoord met de stem van elke fractie. Eens komt overeen met voor, oneens met tegen. Stellingen die je overslaat of waarop je geen mening hebt, tellen niet mee. Ook stellingen waarbij een fractie niet aan de stemming deelnam of nog niet bestond, tellen voor die fractie niet mee. Het percentage is: aantal overeenkomsten gedeeld door het aantal vergelijkbare stellingen. Na de laatste stelling kun je thema's kiezen die je het belangrijkst vindt. Stellingen over die thema's tellen dan twee keer mee, zowel bij de overeenkomsten als bij het aantal vergelijkbare stellingen. Kies je niets, dan tellen alle stellingen even zwaar. Je kunt de keuze op de resultaatpagina aanpassen; de uitslag wordt dan direct opnieuw berekend. Ook deze keuze blijft op je eigen apparaat. Fracties met minder dan 5 vergelijkbare stellingen tonen we apart, omdat het percentage dan weinig zegt.
Fractiewijzigingen
GroenLinks-PvdA gaat sinds juni 2026 verder als fractie PRO. Hun stemmen tellen samen als PRO. Door afsplitsingen (zoals Groep Markuszower uit de PVV en het lid Keijzer) hebben sommige fracties niet over alle moties gestemd.
Uitleg per motie
Bij elke stelling staat een korte uitleg. Die is neutraal samengevat uit de officiële motietekst (de overwegingen en het verzoek), opgehaald via de open data. Je ziet daar ook hoe elke fractie stemde.
Waarom moties?
De meeste stemhulpen vergelijken je mening met verkiezingsprogramma's. Dat zijn beloftes, gedaan voor de verkiezingen. Na de verkiezingen moeten partijen samenwerken en compromissen sluiten. Programmapunten sneuvelen dan, of worden ingeleverd tijdens de formatieonderhandelingen. De MotieWijzer kijkt daarom naar wat fracties daarna echt doen: hoe ze stemmen over moties in de Tweede Kamer.
Gedrag in plaats van beloftes
Een stem in de Kamer is een keuze die een fractie echt heeft gemaakt. Je vergelijkt je mening dus met daden, niet met plannen op papier.
Openbaar en controleerbaar
Elke stemming wordt officieel vastgelegd en is openbaar. Bij elke stelling staat een link naar de motie op tweedekamer.nl, zodat je alles zelf kunt nakijken.
Concrete voorstellen
Een motie vraagt iets duidelijks, zoals een verbod, een verhoging of een onderzoek. Een fractie stemt voor of tegen. Dat zegt meer dan een algemeen doel als 'betaalbaar wonen'.
Ook de oppositie laat keuzes zien
Oppositiepartijen hoeven geen compromissen te sluiten in een regeerakkoord, maar stemmen wel over dezelfde moties. Zo zie je van elke fractie waar ze staat.
Keuzes onder echte druk
Stemmingen vinden plaats als het ertoe doet: met een coalitie, een begroting en de publieke opinie op de achtergrond. Je ziet wat fracties kiezen als het echt moet.
Actueel
Alle moties komen uit de huidige Kamerperiode, die begon na de verkiezingen van oktober 2025.
Niet geframed door de makers
De uitslag komt rechtstreeks uit de officiële stemuitslagen. Wij bepalen geen partijstandpunten. De stellingen zijn neutrale samenvattingen van de motietekst.
Beperkingen
Waar je op moet letten
Het gaat om een selectie van 21 moties; een andere selectie kan een ander beeld geven. Fracties stemmen soms strategisch, bijvoorbeeld tegen een goed idee omdat het van een andere partij komt, omdat een motie overbodig is, of om andere tactische of procedurele redenen. Een stem zegt ook niets over onderwerpen die niet in de selectie zitten. De MotieWijzer is daarom geen bindend stemadvies.
Bekijk alle 21 moties en hoe de partijen stemden
- Klimaat
Bij nieuw klimaatbeleid moet het behoud van de industrie en het concurrentievermogen van Nederland het belangrijkste uitgangspunt zijn.
Volgens de indiener overweegt 5 tot 20 procent van de bedrijven activiteiten uit Nederland te verplaatsen vanwege hoge regeldruk en energieprijzen. Een sterke industrie noemt de motie essentieel voor economie en welvaart. De motie vraagt de regering bij nieuw klimaatbeleid het behoud van industriële bedrijvigheid en het concurrentievermogen als belangrijkste uitgangspunt te nemen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Klimaat
De kosten van niets doen aan klimaatverandering moeten in kaart worden gebracht en expliciet meewegen bij besluiten over klimaatbeleid.
De motie wijst op de hitte- en droogterecords van dit jaar, de lage Rijn en verzilting die boeren raakt. Volgens de indieners worden de kosten van uitblijvend klimaatbeleid doorgeschoven naar toekomstige generaties en bij besluiten onvoldoende in beeld gebracht. De regering moet met het CPB en het PBL bespreken hoe die kosten periodiek inzichtelijk kunnen worden, en ze daarna expliciet meewegen bij klimaatbesluiten.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Energie
Er moet een verbod komen op het bouwen van nieuwe windturbines en zonneparken in open landschappen.
De motie gaat over netcongestie: het elektriciteitsnet is op veel plekken vol. Volgens de indiener past de aanleg van nieuwe windparken en zonnevelden niet bij de voorrang voor het oplossen van die problemen. Wind- en zonne-energie zouden eerst op daken, overkappingen, bedrijventerreinen en langs wegen moeten komen. De motie vraagt het kabinet een verbod in te stellen op nieuwe windturbines en zonnevlaktes in open landschappen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Energie
Nederland moet zich in Europa inzetten om kernenergie volwaardig mee te nemen in alle Europese doelen en financieringsregelingen.
De motie stelt dat een robuust energiesysteem een stabiele en regelbare energiebron nodig heeft, en noemt kernenergie schoon, stabiel en regelbaar. Ze vraagt de regering zich in Europa in te zetten om kernenergie volwaardig op te nemen in alle Europese doelen en financieringsinstrumenten. Ook moet kernenergie meetellen in de Europese planning van infrastructuur voor schone energie.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Wonen
De regering moet op korte termijn met mogelijkheden komen om huurverhogingen te beperken en/of huurders te compenseren.
Huurders kregen in 2024 een recordhoge huurverhoging en in 2025 opnieuw een flinke verhoging. Huurders in flats en appartementen verliezen daarnaast huurtoeslag over servicekosten. De motie spreekt uit dat die stapeling problematisch is. Ze vraagt de regering om uiterlijk eind februari alle mogelijkheden voor te leggen om de huurverhoging te beperken en/of huurders te compenseren.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Wonen
De regering moet garanderen dat het aantal sociale huurwoningen niet afneemt, ook niet door verkoop of sloop zonder vervangende nieuwbouw.
Er is een groot tekort aan betaalbare huurwoningen, en in veel gemeenten zijn de wachttijden voor sociale huur jarenlang. Volgens de motie mag het aantal sociale huurwoningen in een periode van woningnood niet verder dalen. De regering moet dat waarborgen en voorkomen dat verkoop of sloop zonder voldoende vervangende nieuwbouw tot minder sociale huurwoningen leidt.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Migratie
De regering moet zo snel mogelijk met een extra pakket maatregelen komen om de asielinstroom en de kosten van de asielopvang omlaag te brengen.
Volgens de motie vallen de asielkosten in de Voorjaarsnota opnieuw hoger uit dan geraamd, en is in de ramingen geen rekening gehouden met het sneuvelen van de Asielnoodmaatregelenwet. De motie vraagt de regering zo snel mogelijk met een nieuw, aanvullend pakket maatregelen te komen dat er expliciet op gericht is de asielinstroom en de opvangkosten terug te dringen. Daarbij moeten alleen de strikt noodzakelijke wetgevingsstappen worden doorlopen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Migratie
Als het Europese migratiepact te weinig grip op migratie geeft, moet Nederland in de EU pleiten voor aanvullende maatregelen om de instroom te beperken, waarbij ook een quotum of richtgetal met een duidelijke bovengrens wordt overwogen.
Het Asiel- en Migratiepact moet volgens de motie bijdragen aan grip op migratie. De indieners vinden het migratiesaldo van Nederland en de EU structureel te hoog, wat de draagkracht van de samenleving onder druk zet. De motie vraagt de regering voortdurend te volgen of het pact de asielinstroom echt beperkt. Leidt het tot onvoldoende grip, dan moet de regering zich in de EU inzetten voor aanvullende maatregelen die de instroom beperken, en daarbij de mogelijkheid van een quotum of richtgetal met een duidelijke bovengrens betrekken.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Zorg
Het eigen risico in de zorg mag niet omhoog, maar moet omlaag of worden afgeschaft.
Het eigen risico is het bedrag dat je zelf betaalt voordat de zorgverzekering zorgkosten vergoedt. Deze motie bevat alleen een uitspraak van de Kamer: het eigen risico mag niet worden verhoogd, maar moet worden verlaagd of afgeschaft. De motie geeft geen verdere toelichting.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Zorg
Investeringsfondsen (private equity) en vergelijkbare commerciële ketens moeten worden geweerd uit de huisartsenzorg.
De motie stelt dat de huisarts een essentiële rol heeft in de zorg en dat die niet mag worden gebruikt voor winstbejag. De Kamer heeft volgens de indiener al twee keer gevraagd private equity (investeringsfondsen) in de huisartsenzorg te verbieden. De motie vraagt de regering om bij de aanscherping van de Wet integere bedrijfsvoering zorgaanbieders te regelen dat private-equitypartijen en vergelijkbare commerciële ketens uit de huisartsenzorg worden geweerd.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Werk en inkomen
De maximale duur van de WW-uitkering moet 24 maanden blijven.
De WW-uitkering duurt nu maximaal 24 maanden. Volgens de indiener geeft die duur werknemers genoeg tijd om passend werk te vinden en financiële zekerheid te houden. De motie vraagt de regering de maximale duur op 24 maanden te houden.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Pensioen
De geplande verhoging van de AOW-leeftijd moet definitief worden geschrapt.
Het kabinet wilde de AOW-leeftijd verder verhogen. Dat plan stond niet in de Voorjaarsnota en is doorgeschoven naar de SER, het overlegorgaan van werkgevers, werknemers en deskundigen. De vakbonden wilden daar nog niet over praten. De motie vraagt de regering de verhoging van de AOW-leeftijd definitief te schrappen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Defensie
Er moeten alternatieven komen voor de voorgestelde defensiebelasting via een hogere inkomstenbelasting.
Het kabinet stelt voor de hogere defensie-uitgaven te betalen met een defensiebelasting via de inkomstenbelasting. Volgens de indieners komt de rekening zo bij werkende mensen te liggen en daalt hun koopkracht. De motie vraagt uiterlijk bij de Voorjaarsnota met alternatieven te komen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Buitenland
Nederland moet er in de EU opnieuw voor pleiten het handelsdeel van het associatieakkoord met Israël op te schorten.
De motie stelt vast dat Israël nog steeds geen toegang tot Gaza geeft aan internationale organisaties zoals Artsen zonder Grenzen en aan buitenlandse journalisten. Ze vraagt het kabinet om het opschorten van het handelsdeel van het EU-Israël-associatieakkoord in EU-verband opnieuw op de agenda te zetten.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Buitenland
Nederland moet positief staan tegenover een (gefaseerde) EU-toetreding van Oekraïne, als die deel is van een breed gedragen vredesakkoord.
Volgens de motie heeft de Europese Commissie plannen van de EU en de VS gedeeld waarin een versneld EU-lidmaatschap van Oekraïne genoemd wordt als onderdeel van een herstelplan. De motie vraagt de regering zich binnen de EU constructief en positief op te stellen over een eventuele (gefaseerde) toetreding van Oekraïne. Voorwaarde is dat dit deel uitmaakt van een duurzaam en breed gedragen vredesakkoord, met waarborgen voor rechtsstaat, financiën en veiligheid.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Buitenland
Nederland moet de Amerikaanse aanvallen op vermeende drugsboten veroordelen als schending van het internationaal recht.
De Verenigde Staten hebben boten aangevallen die volgens hen drugs vervoerden. Daarbij zijn volgens de motie inmiddels 87 doden gevallen. De motie vraagt het kabinet om deze aanvallen te veroordelen als schendingen van het internationaal recht.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Landbouw en water
Er moet structureel 500 miljoen euro per jaar beschikbaar blijven voor boeren die natuur- en landschapsbeheer uitvoeren, ook na 2030, te betalen uit het geld voor het geplande stikstofpakket.
Via het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb) krijgen boeren een vergoeding voor vrijwillig werk aan natuur, landschap en biodiversiteit, zoals de bescherming van weidevogels. In het vorige hoofdlijnenakkoord was 500 miljoen euro per jaar afgesproken, maar volgens de indieners lijkt het nieuwe coalitieakkoord structureel maar 165 miljoen euro te reserveren. De motie vraagt die 500 miljoen per jaar te borgen, ook na 2030, en het geld via agrarische collectieven en provincies bij boeren te laten komen. De dekking moet komen uit de LVVN-begroting, door de 20 miljard euro voor het voorgenomen stikstofpakket anders te verdelen.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Onderwijs
Mbo-studenten moeten dezelfde studiefinanciering en reisregelingen krijgen als hbo- en wo-studenten.
De motie stelt dat mbo-studenten een onmisbare bijdrage leveren aan de samenleving en dezelfde kosten voor levensonderhoud hebben als andere studenten. De indieners vinden onderscheid op basis van opleiding onacceptabel. De motie vraagt de regering mbo-studenten dezelfde mogelijkheden voor studiefinanciering en studentenreizen te geven als hbo- en wo-studenten.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Media en cultuur
Bij bezuinigingen op de publieke omroep moeten bestuur, toezicht en directie van de NPO minstens hetzelfde percentage besparen als het totale mediabudget.
Volgens de indiener zijn de kosten voor bestuur, directies, toezicht en organisatie in de NPO-begroting 2026 aanzienlijk. De publieke omroep moet zuinig omgaan met belastinggeld. De motie vraagt een overheadnorm voor de hele publieke omroep, waarbij de top van de NPO bij bezuinigingen minstens hetzelfde percentage bespaart als het mediabudget.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Democratie
Er moet een verplicht referendum komen voordat gemeenten mogen fuseren of worden opgeheven.
Gemeenten worden soms samengevoegd of opgeheven. Volgens de motie heeft dat ingrijpende gevolgen voor inwoners en de lokale democratie, en zijn inspraakprocedures geen volwaardig alternatief voor instemming van inwoners. De motie vraagt de regering wetgeving voor te bereiden waarin een verplicht referendum onder de inwoners de voorwaarde wordt voor een gemeentelijke fusie of opheffing.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)
- Migratie
De regering moet harder werken aan het intrekken van verblijfsvergunningen en het uitzetten van criminele en ordeverstorende asielzoekers en statushouders, ook met druk op herkomstlanden.
Volgens de indieners kampen veel gemeenten met ordeverstorende en criminele asielzoekers en statushouders, en is zulk gedrag reden om een verblijfsvergunning in te trekken. De motie vraagt de regering de intrekkings- en uitzettingsprocedures te intensiveren. Als voorbeeld noemt de motie diplomatieke druk op herkomstlanden en, als die niet meewerken, sancties, het intrekken van landingsrechten of het stoppen met visa voor hun burgers.
Bekijk de officiële motie op tweedekamer.nl (opent in nieuw tabblad)